Giá vốn sau thuế nhập khẩu và cước: phân bổ chi phí nhập khẩu vào từng mặt hàng
Một chiếc máy bơm mua từ Nhật với giá 100 nghìn yên chưa có giá vốn là 100 nghìn yên quy đổi. Để hàng về tới kho còn thuế nhập khẩu, cước vận chuyển, và có khi phí kiểm hoá hay phí lưu kho ở cảng. Nếu những khoản này được hạch toán riêng mà không cộng vào giá vốn của mặt hàng, báo cáo lãi gộp sẽ đẹp hơn thực tế, và mặt hàng có thuế suất cao trông có lãi như mặt hàng thuế suất thấp.
Bước 1: đơn mua bằng ngoại tệ
Đơn mua ghi đúng đồng tiền của nhà cung cấp, ví dụ yên Nhật hoặc đô la Mỹ, kèm tỷ giá. Phần chênh lệch tỷ giá khi thanh toán được hệ thống ghi riêng, không trộn vào giá hàng.
Bước 2: tờ khai hải quan tính thuế
Từ lô hàng đã về, người dùng tạo tờ khai hải quan (輸入申告) và nhập trị giá CIF của từng dòng hàng. Thuế nhập khẩu và VAT nhập khẩu được tính tự động theo thuế suất đã khai trên mặt hàng. Mã HS và thuế suất nằm trên chính mặt hàng, nên hai lô cùng mặt hàng được tính theo cùng một căn cứ.
Bước 3: gom chi phí nhập khẩu
Cũng từ tờ khai, người dùng tạo chứng từ chi phí nhập khẩu (輸入諸掛). Chứng từ này có sẵn dòng thuế nhập khẩu (関税) lấy từ tờ khai; người dùng thêm các khoản khác của lô hàng:
- cước vận chuyển (運賃);
- phí kiểm hoá (検査料), khi lô hàng bị phân luồng đỏ và kiểm thực tế;
- phí lưu kho (保管料).
Mỗi khoản là một dòng có số tiền, nên sau này đọc lại vẫn biết giá vốn tăng vì đâu.
Bước 4: phân bổ vào từng mặt hàng
Khi chứng từ chi phí nhập khẩu được xác nhận, các khoản trên được chia vào giá vốn của từng mặt hàng trong lô. Cột phân bổ trên chứng từ cho biết mỗi mặt hàng nhận bao nhiêu. Từ đây, giá vốn của mặt hàng trong kho là giá mua cộng phần chi phí nhập khẩu đã phân bổ.
Xem lãi gộp
Báo cáo lãi gộp (粗利益) tính trên giá vốn đã gồm chi phí nhập khẩu. Trên bản demo có hai lô để so sánh: một mặt hàng thuế nhập khẩu 0 % và một mặt hàng thuế 5 % có thêm phí kiểm hoá. Tỷ lệ lãi gộp của hai dòng khác nhau rõ, đúng như chi phí thật của từng lô.
Khi dùng thử, nên kiểm gì
- Mở một tờ khai đã xác nhận, xem thuế nhập khẩu và VAT nhập khẩu được tính từ trị giá CIF.
- Từ tờ khai, mở chứng từ chi phí nhập khẩu; thêm một dòng cước và xem cột phân bổ.
- Mở báo cáo lãi gộp, so tỷ lệ lãi gộp của hai lô có thuế suất khác nhau.
- Hỏi bộ phận kế toán: các khoản nào công ty đang hạch toán riêng mà nên đưa vào giá vốn.